Naslovna AKTUELNO Narodno vjerovanje: Počeo je “hamsin”

Narodno vjerovanje: Počeo je “hamsin”


Prema narodnom vjerovanju 31. januara počeo je tzv. “hamsin”, odnosno drugi dio zime.

 

Hamsin traje od 31. januara sve do 21. marta. U ovom periodu kako kročimo u februar mjesec javljaju se sve prevrtljivije vremenske prilike (“veljača-prevrtača” odnosno “februar-prevrtljivac”), ali i prvi predznaci nadolazećeg proljeća.

 

U turskom jeziku postoji naziv “cemre”, (“džemre”) što predstavlja udarac, val, toplu zračnu struju. Smatra se da do pravog proljeća moraju da udare sva tri džemreta te da se ispušu tri marčane bure.

 

Prvo džemre obično je ono koje udari u zrak (oko 19. februara), i donese osjetnije zatopljenje uz jači jugo. Drugo džemre udari u vodu (oko 26. februara) kada se smatra da voda dobija toliku moć da više ne može smrznuti, a treće džemre udara u zemlju (oko 05. marta). Tada se smatra da se zemlja dovoljno zagrijala da se na njoj mogu bezbjedno obavljati poljoprivredni radovi.

 

Međutim, pravog proljeća nema isto dok se ne ispušu tzv. “tri marčane bure”.

 

Te tri marčane bure se u pojedinim predanjima javljaju u pravilnom razmaku od 7 dana (07, 14. i 21. marta), dok u pojednim na razmaku od 10 dana (07, 17, 27. marta). Obično ove marčane bure su najgore na svom početku, kada su najjače, druga je obično slabija, a treća ponovo pokazuje svoju jačinu. Naravno, zavisno od postavke atmosferskih pritisaka i ovo pravilo varira, pa nekad se zna desiti da ona druga bude jača od treće ili prve.

 

Ukoliko se ne ispušu u martu, smatra se da će se ispuhati onda kad ne trebaju – usred ljeta, i to tako da jedna traje 8 dana, druga 3 dana, a treća 24 sata.